ความเกิดเป็นทุกข์ (หลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ)
คอยสังเกตจิตใจของเรา แล้วเราจะพบความจริงว่า ตัวความทุกข์ที่เกิดขึ้นในใจ มันทุกข์เพราะยึดถือนั่นเองแหละ ไม่ใช่ทุกข์เพราะเรื่องอะไร พอเกิดความยึดถือในใจในเรื่องอะไรก็ตาม เราก็มีความทุกข์เพราะสิ่งนั้น อันนี้แหละคือความหมายของคำว่า “ชาติปิ ทุกขา”
ที่ญาติโยมสวดมนต์ว่า ”ชาติปิ ทุกขา” ความเกิดเป็นทุกข์ หมายถึงว่า ความรู้สึกยึดถือในเรื่องอะไรๆ เกิดขึ้นในใจของเราในขณะใด ความทุกข์หยั่งลงสู่ชีวิตของเราเมื่อนั้น อันนี้คือหลักแท้จริงของอริยสัจในเรื่องชาติความเกิดที่เป็นทุกข์
ถ้าเราเข้าใจชาติความเกิดในรูปนี้ การที่จะสลัดความทุกข์ออกไปจากตัวเรานั้นมันง่าย แต่ถ้าเราไปเข้าใจในแง่ว่า เกิดจากท้องมารดาแล้วตายเข้าโลกเป็นชาติหนึ่ง มันก็แก้อะไรไม่ได้ เพราะว่าความเกิดนั้นมันผ่านพ้นมาแ้ล้ว เป็นมานานแล้ว สมบูรณ์ทุกสิ่งทุกประการ ไม่ใช่วิถีทางแก้ไขความทุกข์ตามหลักของพระพุทธศาสนา
ในหลักธรรมะของพระพุทธศาสนา ต้องการชี้ให้เราเข้าใจว่า ความทุกข์เกิดจากความยึดถือในเรื่องอะไรต่างๆ ในขณะใดที่ความยึดถือในเรื่องอะไรเกิดขึ้นในใจก็เรียกว่า ชาติเกิดขึ้นแล้วชาติหนึ่ง
ที่มา: ปาฐกถาธรรมเรื่อง “แหล่งเกิดความทุกข์” วันที่ ๑ ตุลาคม ๒๕๑๕ หลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ
บุญอื่นๆ ที่คุณอาจสนใจ: